ทำไมคนเก่งถึงชอบ “แก้ปัญหา”?
เวลาเราเห็นคนเก่งบางคน
พูดคล่องแบบไม่ต้องคิด
วิเคราะห์เป๊ะ ยิงคำตอบแม่นเหมือนมีสูตรลับในหัว
เคยมั้ย…ที่แอบคิดในใจว่า
“เอ้า ไอ้นี่มันโกงได้ปะวะ?”
แต่พอมาศึกษาพวก Model สมอง สิ่งนี้มันเรียกว่า “ACT-R”
ถ้าวันนี้เราเข้าใจเรื่องนี้ #อ่านจบปั๊ปเก่งขึ้นปุ๊ป มาเล่าของยากอีกแล้ว55555
—————————————————
Part 1 : ACT-R คืออะไร (แบบไม่ต้องเปิด Wikipedia มาเปิดเพจนี้แทน)
.
ACT-R (Adaptive Control of Thought – Rational)
ทฤษฎีนี้ถูกพัฒนาโดย John R. Anderson
นักจิตวิทยา ที่ไม่ยอมเชื่อว่าสมองเป็นกล่องดำ
เขาคิดว่า “มันต้องมีสูตรสิวะ!”
ก็เลยสร้างโมเดลขึ้นมาจำลองว่า สมองเราเลือกใช้ข้อมูลแบบมีตรรกะ
.
เวลาคุณตัดสินใจ
เวลาคุณจำอะไรได้เป๊ะ
เวลาคุณพูดอะไรออกมาแบบอัตโนมัติ
.
นั่นแหละ… ACT-R กำลังทำงานอยู่เบื้องหลัง
////////////////////////////
Part 2 :

สมองเราคิดจาก 2 อย่างนี้
1. Declarative Knowledge (ความรู้แบบเล่าได้)
พวกนี้คือสิ่งที่เราบอกได้ชัดๆ เช่น
-สยามอยู่ตรงข้ามพารากอน
-น้ำแข็งละลายเพราะร้อน
-เบ้นไม่กินมื้อเช้า แต่ชอบกิน ขนม 55555
มันเก็บไว้ในหัวเราเป็นหน่วยๆ ที่เรียกว่า Chunks
ยิ่งใช้บ่อย มันยิ่ง “ติดหัว”
2. Procedural Knowledge (ความรู้แบบทำได้แต่เล่าไม่ถูก)
พวกนี้คือสกิลที่เราทำโดยอัตโนมัติ
เช่น พิมพ์เร็ว เล่นเปียโน ปั่นจักรยาน
มันอยู่ในรูปแบบ “Production Rules”
เช่น: “ถ้าไฟแดง → หยุดรถ”
ถ้าแฟนเงียบ → อย่าเถียงก่อน (เงียบไว้แล้วจะรอด555555)
ความรุ้พวกนี้จะถูกตั้งขึ้นมาเป็นกฎใหม่ ทำให้เราเจอเหตุการ์ณครั้งหน้าเราจะ ทำมันได้เลยผ่านกฎพวกนี้
//////////////////////
Part 3:

แล้วทำไมยิ่งแก้ปัญหายิ่งเก่ง?
เพราะทุกครั้งที่คุณเจอปัญหา สมองคุณจะ “เขียนกฎใหม่” ขึ้นมาในหัว
→ เหมือนลงโปรแกรมเพิ่มให้ตัวเองใช้งานได้อัตโนมัติ
และทุกครั้งที่คุณเจออีกปัญหาคล้ายกัน
สมองจะเรียก “กฎเก่า” นั้นขึ้นมาใช้งาน
แบบนี้เลยที่คนเก่งถึงคิดได้ไว ตัดสินใจได้คม
เพราะเขาผ่าน “สนามรบ” มาบ่อยพอ
จนกฎในหัวเยอะกว่าคนอื่นหลายเท่า
เรียนเยอะ = เพิ่ม Chunk
→ สมองมีข้อมูลให้เลือกเยอะขึ้น
ลงมือเยอะ = สร้าง Production Rules
→ สมองรู้ว่า “ควรใช้ข้อมูลไหนกับสถานการณ์ไหน”
ทำซ้ำในหลากหลายบริบท = เชื่อมเครือข่าย Chunk
→ เหมือนมีทางลัดหลายเส้น สมองเลยคิดได้ไวกว่า
ถ้าคุณชอบบทความแนวนี้ แล้วไม่อยากพลาด สามารถใส่ Email ของคุณได้ที่ Link นี้เลย (ฟรีไม่มีค่าใช้จ่าย)

ถ้าเราอยากเก่ง ต้องยอม “งงบ่อยๆ”
งง = จุดเริ่มต้นของ Chunk ใหม่
งง ไม่ได้แปลว่าโง่นะโอเคปะ 55555
บางทีชีวิตเรามีโอกาส หรือมีปัญหาอะไรเข้ามาก็ลองแก้ๆ งมๆไปดูเลย
อาจจะยากบ้างง่ายมาก แต่สมองเราจะได้เรียนรู้จากตรงนี้
แก้ปัญหา = โอกาสเขียน Production ใหม่
ใช้ซ้ำในหลายแบบ = เพิ่มความยืดหยุ่นให้สมอง
ACT-R ไม่ได้บอกว่าเราเกิดมาเก่ง
แต่มันบอกว่า ทุกคนเก่งขึ้นได้ ถ้ายอมให้สมองได้ฝึก “คิดจริง ใช้จริง”
เพราะความรู้ที่ดีที่สุด
ไม่ใช่สิ่งที่อยู่ในหัว
แต่คือสิ่งที่ สมองคุณเลือกใช้ได้ในเวลาจำเป็น
ผมหวังว่าเรื่องนี้จะช่วยสร้างวันของคุณ





ใส่ความเห็น