How to เรียนรู้จากคนเก่ง การทำความเข้าใจสิ่งที่ไม่เห็น

ทำไมเราเรียนกับคนเก่งแล้วเรา(อาจจะ)ไม่เก่งตาม?
.
คนเก่งเขากั๊กเราหรือเปล่า? ฮันแน่
(เลิกกั๊กแล้วรักก่อนนะเตง หลอนไปหมดแล้วเพลงนี้55555555)
หรือจริงๆเราอ่อนเอง เรียนไม่เข้าใจ

จริงๆไม่ใช่หรอกเรื่องนี้อธิบายได้ โดย นักวิทยาศตร์ และนักปรัชญาที่ชื่อว่า
Michael Polanyi เป็นคนเริ่มให้นิยามความรู้ อีกแบบนึงที่เรียกว่า
“Tacit Knowledge”

Michael บอกว่า
“We know more than we can tell.”
เรารู้มากกว่าสิ่งที่เราสามารถพูดออกมาได้

 ความรู้บางอย่าง…ไม่มีวันพูดได้
มันไม่ใช่ความรู้ในสไลด์
ไม่ใช่ Framework ที่ลอกได้
ไม่ใช่คำแนะนำที่มีหัวข้อ 1-2-3

แต่มันคือ “ความเข้าใจที่ฝังตัวในคน ๆ นั้น”
ลองนึกถึงต้นไม้ที่เห็นในภาพ
ใบไม้ = How-to

กิ่งก้าน = ระบบความคิด

ลำต้น = ทักษะที่เรียนได้

แต่ราก = Tacit Knowledge — สิ่งที่ไม่มีใครสอน แต่ขาดไปแล้ว “ทุกอย่างพังหมด”

ที่ไม่มีใครเห็น แต่ทุกอย่างอยู่ได้เพราะมัน
—————————————————–

 แล้วทำไมเราเรียนจากคนเก่งไม่ได้ผล?
เพราะคนเก่ง…ไม่ได้เก่งเพราะ “สิ่งที่เขาอธิบาย”
แต่เขาเก่งเพราะ “สิ่งที่เขาไม่รู้ตัวว่ารู้”

และนั่นคือสิ่งที่พวกเขา “ไม่ได้สอน” เราเลยแม้แต่น้อย
มันเหมือนกับเวลาเด็กชอบมาถามว่า ทำไมๆๆๆ ซ้ำๆ แล้วบางทีเราก็ตอบไม่ได้เพราะว่า เราก็คิดอยู่แล้วว่ามันเป็น Common Sense ที่พวกแกต้องรู้

เหมือนทุกคนรู้ว่าจะ ขโมยของไม่ได้ มันเป็น Common-sense ที่ Expert ไม่ได้เล่ามันออกไป เพราะคิดว่าทุกคนก็เข้าใจ pointนี้ดีอยู่แล้ว

นักจิตวิทยาเรียกสิ่งนี้ว่า
The Curse of Knowledge (บาปของความรู้)
เมื่อใครบางคนเข้าใจอะไรได้ดีมาก
เขามักลืมไปหมดแล้วว่า “ตอนยังไม่เข้าใจ” โลกมันซับซ้อนแค่ไหน
———————

 แล้วเราควรเรียนจากคนเก่งแบบไหน?
เราลองเปลี่ยน Fame ในการเรียนรู้ดู

อย่าขอให้เขา “แนะนำ” แต่ให้ “เล่าเรื่อง” แทน
เพราะในเรื่องเล่า มักมี Tacit Knowledge ซ่อนอยู่แบบไม่รู้ตัว

เวลาคุณอยากได้ความรู้จากผู้เชี่ยวชาญ:

 ให้สังเกตตอนเขา “ลงมือทำจริง”

 ไม่ใช่ตอนที่เขากำลัง “อธิบายทฤษฎี”

ลองถามเขาว่า…

“ตอนที่ยังไม่เก่ง คุณคิดอะไรอยู่?”

“อะไรคือสิ่งที่คุณเคยทำพลาด แล้วเปลี่ยนวิธีคิด?”

คำตอบแบบนี้…คือ สะพานเชื่อม Tacit Knowledge

เราต้องลองเชื่อมหา Framework ในการตัดสินใจของเขาดู ว่าตอนนั้นเขามองอะไร หรือรู้สึกอะไร ตรงนั้นจะเป็นสิ่งที่เราได้ Wisdom จากเขาจริงๆ
——————-

ถ้าคุณชอบบทความแนวนี้ แล้วไม่อยากพลาด สามารถใส่ Email ของคุณได้ที่ Link นี้เลย (ฟรีไม่มีค่าใช้จ่าย)

#สรุปแบบลงดาบ

ทำไมเราเรียนกับคนเก่งแล้วเราไม่เก่งตาม?

ในโลกที่ทุกคนแห่กันไปเรียนจากคนสำเร็จ
ซื้อคอร์สจาก CEO
ดูคลิปสัมภาษณ์ระดับโลก
…แต่ผลลัพธ์ในชีวิตเรากลับไม่ขยับขึ้นอย่างที่หวัง

เราอาจต้องหันกลับมาถามคำถามนี้…

“เรากำลังเรียนอะไร?”
กับคำถามที่ลึกกว่านั้นคือ
“แล้วสิ่งสำคัญที่สุด…เขาสอนเราไปแล้วจริงหรือยัง?”

ขอให้เราหา Tacit Knowledge ให้เจอค้าบ
ผมหวังว่าเรื่องนี้จะช่วยสร้างวันของคุณ